ಫೆಮಾ ಪ್ರಕರಣ: ಕಾಫಿ ಡೇ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ವಿರುದ್ಧದ ಇಡಿ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತಡೆ, ವಿಳಂಬ ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಕುರಿತು ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆ
ಬೆಂಗಳೂರು: ಕಾಫಿ ಡೇ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ (Coffee Day Enterprises Limited – CDEL) ವಿರುದ್ಧ ಜಾರಿನಿರ್ದೇಶನಾಲಯ (ED) ಫಾರೆನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಚೇಂಜ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್ ಆ್ಯಕ್ಟ್ (FEMA) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿದ್ದ ವಿಚಾರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಡೆ ನೀಡಿದೆ.
ಈ ಪ್ರಕರಣದ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಮೂರ್ತಿ ಎಂ. ನಾಗಪ್ರಸನ್ನ ಅವರ ಏಕಸದಸ್ಯ ಪೀಠ ನಡೆಸಿದ್ದು, ಇಡಿ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ದೀರ್ಘ ವಿಳಂಬ ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ದೋಷಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಗಂಭೀರ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿದೆ.
ಏನು ಪ್ರಕರಣ?
ಇಡಿ, 2017–2018ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕೆಲವು ವಿದೇಶಿ ವಿನಿಮಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ FEMA ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಆರೋಪಿಸಿ ಕಾಫಿ ಡೇ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಶೋಕಾಸ್ ನೋಟಿಸ್ ಹಾಗೂ ಮುಂದುವರಿದ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು.
ಆದರೆ, ಈ ಆರೋಪಿತ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಇಡಿ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿ ಕಂಪನಿಯು ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ ಮೆಟ್ಟಿಲೇರಿತ್ತು.
ಹೈಕೋರ್ಟ್‌ನ ಮಹತ್ವದ ಆಕ್ಷೇಪಗಳು
ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಇಡಿ ಕೈಗೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳ ಕುರಿತು ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ:
- ಆರೋಪಿತ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ನಂತರ ಅಸಮಂಜಸವಾದ ದೀರ್ಘ ವಿಳಂಬ ಉಂಟಾಗಿದೆ
- ವಿಳಂಬಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಕ ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಕಾರಣಗಳನ್ನು ಇಡಿ ನೀಡಿಲ್ಲ
- ಇಂತಹ ವಿಳಂಬವು ಕಂಪನಿಗೆ ಅನ್ಯಾಯವಾಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ
- ವಿಚಾರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ (due process) ತತ್ವಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರುವ ಅನುಮಾನ ಮೂಡಿಸುತ್ತದೆ
ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆ, ಇಡಿ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅಡ್ಜುಡಿಕೇಷನ್ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ತಡೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಕಾಫಿ ಡೇ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ವಾದ
ಕಾಫಿ ಡೇ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ಪರ ವಕೀಲರು,
- ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಇಡಿ ವಿಳಂಬ ನೀತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದೆ
- ಕಾನೂನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ದುರುಪಯೋಗ ನಡೆದಿದೆ
- ಕಂಪನಿಯ ವ್ಯವಹಾರ ಹಾಗೂ ಪುನರ್‌ರಚನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಈ ಕ್ರಮಗಳು ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿವೆ
ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ವಾದ ಮಂಡಿಸಿದರು.
ಇಡಿ ಪರ ವಾದ
ಇಡಿ ಪರ ವಕೀಲರು, ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ತನಿಖಾ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು, FEMA ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದು ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರವೇ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ವಿಳಂಬದ ಕುರಿತು ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ತೃಪ್ತಿಕರ ಉತ್ತರ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಮುಂದಿನ ಹಂತ
ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಮುಂದಿನ ವಿಚಾರಣೆಗೆ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ್ದು, ಇಡಿ ತನ್ನ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುವಂತೆ ವಿವರವಾದ ಉತ್ತರ ಸಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಅಂತಿಮ ತೀರ್ಪು ಬರುವವರೆಗೆ ಇಡಿ ಕೈಗೊಂಡ ಅಡ್ಜುಡಿಕೇಷನ್ ಕ್ರಮಗಳ ಮೇಲೆ ತಡೆ ಮುಂದುವರಿಯಲಿದೆ.
ಪ್ರಕರಣದ ಮಹತ್ವ
ಈ ಆದೇಶವು:
- FEMA ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಇಡಿ ಕೈಗೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಕಾಲಮಿತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಶಿಸ್ತು ಅಗತ್ಯ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ನೀಡಿದೆ
- ತನಿಖಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಅಧಿಕಾರಗಳ ಮೇಲಿನ ನ್ಯಾಯಾಂಗ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ
- ಕಾಫಿ ಡೇ ಗ್ರೂಪ್ ಪುನರ್‌ರಚನಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ರಿಲೀಫ್ ನೀಡಿದೆ
